Sigarayı bırakmak, sağlığımız için atabileceğimiz en değerli adımlardan biridir. Ancak bazı kişiler bu süreçte elektronik sigaraya yönelerek sağlık açısından riskleri tamamen geride bıraktığını düşünebiliyor.
Nature Medicine dergisinde yayımlanan geniş kapsamlı bir araştırma, sigarayı bıraktıktan sonra elektronik sigara kullanmaya devam eden kişilerde akciğer kanseri açısından dikkat edilmesi gereken bir ilişki ortaya koydu.
Güney Kore’de gerçekleştirilen araştırmada, geçmişinde sigara kullanımı bulunan 4.524.895 yetişkinin verileri değerlendirildi. Katılımcıların 2018 yılındaki sigara ve günlük elektronik sigara kullanım bilgileri temel alınarak Aralık 2023’e kadar takip yapıldı. Araştırmanın tamamında 35.887 akciğer kanseri ve 12.807 akciğer kanserine bağlı ölüm kaydedildi. Bu rakamların tüm katılımcılara ait olduğunu, yalnızca elektronik sigara kullanan kişilerde görülen olayları ifade etmediğini belirtmek gerekiyor.
Araştırmada, sigarayı bıraktıktan sonra elektronik sigara kullananlarda, sigarayı bırakıp elektronik sigara kullanmayanlara göre akciğer kanseri gelişme riski %56 daha yüksek bulundu. Akciğer kanserine bağlı ölüm riski ise yaklaşık 2 kat daha yüksekti.
Burada karşılaştırmanın kimler arasında yapıldığı çok önemli. Aktarılan sonuçlar, elektronik sigara kullananlarla normal sigara içmeye devam edenlerin karşılaştırması değil. İki gruptaki kişiler de normal sigarayı bırakmış durumda; temel fark, bir grubun elektronik sigara kullanması, diğer grubun ise kullanmaması. Dolayısıyla bu sonuçlardan “elektronik sigara normal sigaradan daha fazla kanser yapıyor” şeklinde bir çıkarım yapılamaz.
“%56 daha yüksek risk” ifadesi de doğru anlaşılmalıdır. Bu oran, elektronik sigara kullanan her 100 kişiden 56’sının akciğer kanserine yakalanacağı anlamına gelmez. İki grup arasında hesaplanan göreli farkı anlatır. Benzer şekilde, ölüm riskinin yaklaşık 2 kat bulunması, akciğer kanseri tanısı almış bir hastanın yaşam süresinin yarıya indiğini göstermez. Bu sonuç, takip edilen gruplarda akciğer kanserine bağlı ölümlerin karşılaştırılmasıyla elde edilmiştir.
Bu haberin sigarayı bırakmış kişileri kaygılandırarak yeniden sigaraya yöneltmemesi gerekiyor. Sigarayı bırakmak, kanserin yanı sıra kalp ve akciğer hastalıkları riskini de azaltır. Bırakmanın faydası her yaşta vardır ve daha erken bırakmak daha fazla yarar sağlar. Geçmişte uzun yıllar sigara içilmiş olması, bugün bırakmanın anlamsız olduğu anlamına gelmez.
Bir tıbbi onkoloji uzmanı olarak bu araştırmadan çıkardığım temel mesaj şu: Sigarayı bırakmak önemli bir kazanımdır; elektronik sigaraya geçmek ise akciğer kanseri açısından risksiz bir seçenek olarak görülmemelidir. Sigarayı bıraktıysanız bu kazanımınızı koruyun. Elektronik sigara kullanıyorsanız, onu da bırakmaya yönelik planınızı hekiminizle görüşün. Bırakmakta zorlanıyorsanız destek istemekten çekinmeyin. Amacımız korku oluşturmak değil, sağlığınızı koruyacak kararları güvenilir bilgilerle desteklemektir.
Prof.Dr.Erdinç Nayır
Kaynak: Kim YW ve ark. Electronic cigarette use after smoking cessation and lung cancer risk. Nature Medicine. 2026;32(7):2410–2419. DOI: 10.1038/s41591-026-04469-5.